Πώς να σταθείτε δίπλα σε έναν φίλο που πενθεί όταν είστε μακριά

Το χειρότερο συναίσθημα όταν πεθαίνει ο πατέρας ενός καλού φίλου κι εσύ βρίσκεσαι σε άλλη χώρα είναι η αίσθηση της αχρηστίας. Δεν μπορείς να αγκαλιάσεις, δεν μπορείς να πας στην κηδεία, δεν μπορείς να πας φαγητό. Όμως η συμπαράσταση από απόσταση είναι εφικτή, και φαίνεται.

Το πρώτο μήνυμα

Μην το αναβάλλετε επειδή δεν ξέρετε τι να πείτε. Απλό και ειλικρινές: «Μόλις το έμαθα. Λυπάμαι πάρα πολύ για τον πατέρα σου. Είμαι εδώ, όποια ώρα κι αν είναι». Και κάτι ακόμα: μην τον υποχρεώσετε να απαντήσει. Προσθέστε ένα «δεν χρειάζεται να απαντήσεις» και θα του έχετε βγάλει ένα βάρος.

Χειρονομίες που διασχίζουν την απόσταση

• Να παραστείτε στον ψηφιακό αποχαιρετισμό. Αν υπάρχει σελίδα μνήμης, αφήστε το συλλυπητήριό σας και ανάψτε ένα κερί: ο φίλος σας θα δει το όνομά σας ανάμεσα σε όσους συμπαραστέκονται, και αυτό ακριβώς σημαίνει να είσαι παρών.
• Να στείλετε κάτι απτό: λουλούδια στην τελετή, φαγητό στο σπίτι εκείνη την εβδομάδα, ένα χειρόγραφο γράμμα αργότερα.
• Ένα σύντομο και συχνό τηλεφώνημα κερδίζει ένα μακρύ και μοναδικό. «Πέντε λεπτά για να μάθω πώς είσαι» είναι ένα δώρο που επαναλαμβάνεται.
• Να θυμάστε τις ημερομηνίες. Σημειώστε την επέτειο. Τον επόμενο χρόνο, όταν όλοι θα έχουν ξεχάσει, το μήνυμά σας θα λέει: εγώ όχι.

Αυτά που δεν βοηθούν

• Να εξαφανιστείτε από ντροπή που αργήσατε. Το αργά είναι πάντα καλύτερο από το ποτέ.
• Να μετατρέψετε τη συζήτηση στη δική σας λύπη. Εσείς συμπαραστέκεστε· το πένθος είναι δικό του.
• Να υποσχεθείτε αδύνατες επισκέψεις. Καλύτερα μια πραγματική χειρονομία σήμερα παρά ένα μεγάλο σχέδιο που δεν έρχεται.

Όταν μπορέσετε να πάτε

Αν αργότερα επισκεφθείτε την πόλη του, προτείνετε να πάτε μαζί στο κοιμητήριο ή απλώς να μιλήσετε για τον άνθρωπο. Μήνες μετά, όταν κανείς πια δεν τον αναφέρει, το να ρωτήσει κάποιος γι' αυτόν είναι το μεγαλύτερο δώρο απ' όλα.